ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΛΑΜΑΣ Ο Βάρδος της Ρωμιοσύνης

Του Νίκου Ι. Κωστάρα 

"Σ' αυτό το φέρετρο ακουμπά η Ελλάδα!" είχε πει την ύστα­τη στιγμή του αποχαιρετισμού ο δελφικός ποιητής Άγγελος Σικελιανός στις 28 Φεβρουα­ρίου 1943, τον καιρό της κα­ταθλιπτικής γερμανικής κατο­χής. Αμέτρητα πλήθη κήδε­ψαν τον "παντοτινό ποιητή του καιρού και του Γένους". Το πλήθος συνόδευε το ξόδι και τα ρίγη της ρωμιοσύνης. Ο θάνατος του πήρε τη σημασία εθνικής απώλειας και η τα­φή του έγινε μέσα σε αποθέ­ωση και πατριωτική έξαρση. Βροντερή ακούσθηκε η φωνή του Γιώργου Κατσίμπαλη -του Κολοσσού του Μαρουσιού- που άρχισε τον Εθνικό μας Ύμνο μπροστά στους οπλισμέ­νους Γερμανούς. Σήκωσε το φέρετρο "που ακουμπούσε η Ελλάδα" μαζί με τον Άγγελο Σικελιανό και τον Μαρουσιώ­τη Γιώργο Ντούμα, ένα πολεμιστή του Σαράντα. Ε­νώ ο ποιητής Σωτήρης Σκίπης θα απαγγείλει: "δεν εβάσταξες στον πόνο της Φυλής/κι έπεσες σα δρυς/ Σα ναός όπου χτυπιέσαι/ Aπ' τα βόλια των βαρβάρων/Σαν τον Παρθενώνα/ ήρωα, ποιητή του Αιώνα.." 

Υπήρξε μια ποιητική μεγαλοφυΐα και η αναγνώριση αυτή είναι πανθoλογούμενη από Έλληνες και ξένους. Γιατί "ο Κωστής Παλαμάς δεν ανήκει μόνο εις την μητέρα Ελλάδα, ανήκει και εις όλας τας χώρας του κόσμου" όπως τον χαρα­κτήρισε ο μεγάλος Iνδός ποιητής Ταγκόρ. Ενώ ο Ρομαιν Ρολλάν είπε ότι είναι "ο μεγα­λύτερος ποιητής της σημερινής Ευρώπης" και ο Κλεμάν: "είναι ο μεγαλύτερος ποιητής του σύγχρονου κό­σμου". 

Ο Κωστής Παλαμάς είναι ο ραψωδός της ελληνικής ψυ­χής και των αγώνων της φυ­λής απ' τα αρχαία χρόνια ως σήμερα. "Είναι ο αληθινός Ε­θνικός ποιητής της Ελλάδας" όπως τόνισε ο Γρηγόριος Ξε­νόπουλος. Ενώ ο ακαδημαϊ­κός Νίκος Βέης έγραψε ότι "εί­ναι ο επικός χρονογράφος της φυλής". 

Ο Κωστής Παλαμάς γεννήθηκε στις 13 Ιανουαρίου 1859 στην Πάτρα από γονείς Μεσολογγίτες. Η οικογένεια του είχε μεγάλη ιστορική πα­ράδοση στα γράμματα. Σε η­λικία εφτά χρονών έμεινε ορ­φανός από μητέρα και πατέ­ρα κι έζησε τα υπόλοιπα παι­δικά και εφηβικά του χρόνια στο Μεσολόγγι κοντά στο θεί­ο του Δημήτρη, που ήταν εκ­παιδευτικός και συγγραφέας. Η ιερή πόλη με τη μαρτυρική της ιστορία άσκησαν τεράστια επίδραση στην όλη ψυχοσύν­θεση και πνευματική δομή του μετέπειτα κορυφαίου ποιητή μας. Το 1875 ο Κ. Παλαμάς ήρθε στην Αθήνα, όπου και γράφτηκε στη Νομική Σχολή, την οποία σύντομα εγκατέλει­ψε για χάρη της λογοτεχνίας. Στην Αθήνα γνωρίζει ένα κό­σμο διχασμένο από αντιθέσεις για τη γλώσσα. Ο ρομαντι­σμός βρίσκεται σε έξαρση και η ιδεολογία για τη Μεγάλη Ι­δέα σε έντονη έξαρση. Ο κό­σμος της φαντασίας και της πραγματικότητας βρίσκονται ανάμεικτοι. 

Το 1886 εκδίδει την ποιητική του συλλογή "Τραγούδια της Πατρίδος μου" σε ωραία δη­μοτική γλώσσα, ενώ το 1892 κυκλοφορεί νέα ποιητική συλ­λογή "Τα μάτια της ψυχής μου" με γλώσσα καλοδουλεμένη δημοτική, που ο ίδιος στον πρόλογο του την ονομάζει "Ε­θνική γλώσσα". Το 1895 παίρ­νει επίσημα στην εντολή να γράψει τον "Ύμνο των Ολυ­μπιακών Αγώνων". "Αρχαίο πνεύμα αθάνατον, α­γνέ πατέρα/ του ωραίου, του μεγάλου και αληθινού/κατέβα φανερώσου κι άστραψ' εδώ πέρα στη δόξα της δικής σου γης και τ' ουρανού..." Το 1897 νυμφεύτηκε την ω­ραία Μεσολογγίτισσα Μαρία Βόλβη, με την οποία απέκτη­σε τρία παιδιά, τη Ναυσικά, τον Λέανδρο και τον Αλκη. Ο τελευταίος πέθανε μόλις πέ­ντε χρονών και πλήγωσε βα­θιά την οικογένεια. Αποτύπω­ση του πόνου του ποιητή εί­ναι ο "Τάφος" (1898). Χρημάτισε Γενικός Γραμματέ­ας του Πανεπιστημίου Αθη­νών (1897-1928). Το 1915 του απονεμήθηκε το Εθνικό Αριστείο Γραμμάτων. Το 1926 έγινε ακαδημαϊκός και το 1930 πρόεδρος της Ακαδημίας. Συνήθιζε να συχνάζει στον "Πύργο" του Κατσίμπαλη στο "Τριανέμι" στο Μαρούσι. Μά­λιστα ο Γ. Κατσίμπαλης ανέ­λαβε την έκδοση των "Απά­ντων" του Παλαμά και κληρο­δότησε το Ίδρυμα Παλαμά". 

Tο 1929 προτάθηκε για το βραβείο Νόμπελ.

Θαλασσινοί απόηχοι 

Ο Κωστής Παλαμάς δεν είναι μονάχα ποιητής. Έγραψε κρι­τική, πεζά και θέατρο, ακόμη και θαλασσινούς στίχους που διαβάζουμε στους "Καημούς της Λιμνοθάλασσας". "Τα πρώτα μου χρόνια τ' αξέ­χαστα τα'ζησα/ κοντά στο α­κρογιάλι/στη Θάλασσα εκεί τη ρηχή και την ήρεμη/ στη θά­λασσα εκεί την πλατειά, τη μεγάλη./Μια πίκρα/για μένα είν' η μοίρα μου, για με είν' η χά­ρη μου/δεν γνώρισα κι άλλη./ Μια θάλασσα μέσα μου σα λί­μνη γλυκόστρωτη/ Και σαν ωκεανοί ανοιχτή και μεγάλη". Ενώ στην "Ασάλευτη Ζωή" παρομοιάζει τις εκτάσεις τους ανθρώπινου νου με τον απέ­ραντο ωκεανό: "Το τραγούδι διψάς του ωκε­ανού/ή το τραγούδι του ωκεάνειου νου;" 

Και στο "Δωδεκάλογο του Γύ­φτου" τονίζει:

"όπου τελειώνουν οι στεριές/ τα πέλαγα αρχινάνε..." Επίσης θα γράψει στον "Ελ­ληνικό Ύμνο του Μιστράλ": "Με την αυγή και η θάλασσα μενεξεδένια λάμπει/ και με το φως τα πάντα ξανανιώνουν". Μια ζωγραφιά βλέπει μέσα στα ακύμαντα νερά; "Πρωί μέσα στα ακύμαντα νε­ρά προς τ' ακρογιάλι/ των σπι­τιών βαθιά, ολόλευκη η ζω­γραφιά προβάλλει./ Σαν από χέρι αποτολμά ξεχωριστού τε­χνίτη/ φανταστικό σαν άυλο δείχνεται κάθε σπίτι./Αλλ' ο ή­λιος υψώθηκεν, ήρθε το μεση­μέρι/ κι η ζωγραφιά; την έσβη­σε το κύμα και τ' αγέρι..." Μάλιστα "ζωγραφιά φθεγγομένη" η ποίηση όπως την χα­ρακτηρίζει ο Αριστοτέλης. Ο μεγάλος Κωστής Παλαμάς ήταν ακούραστος αναγνώ­στης, ευαίσθητος δέκτης, με­λετητής της Ελληνικής Λογο­τεχνίας και της Ιστορίας. Στο έργο του "κυκλοφορεί" όλο το Γένος με τη δόξα του, τις δυ­στυχίες του και τα ιδεώδη του, τα όνειρα του, τις συνήθειες του, τη γλώσσα του. Υπήρξε ο ποιητής της φυλής μας, ο βάρδος της Ρωμιοσύνης, που βροντοφώνησε στο "Έπος του Σαράντα": 

"Αυτό το λόγο Θα σας πω/ δεν έχω άλλο κανένα/ Μεθύστε με τα’ αθάνατο/ κρασί του Εικοσιένα". 

Και όμως σα να ξεχνάμε τον ποιητή της Ρωμιοσύνης. Το σπίτι που τον βρήκε ο θάνα­τος πικραμένο, επί της οδού Περιάνδρου 5, στη Πλάκα, απέναντι από το μνημείο του Βύρωνος, είναι κατάκλειστο με τοίχους καίρια λαβωμένους από την εγκατάλειψη. Δεν α­κουμπά ούτε ένα βλέμμα υ­πευθύνου για τον πολιτισμό μας; Εκεί έμεινε τα τελευταία οχτώ χρόνια της ζωής του. 

Δεν είχε δικό του σπίτι και κά­που σαράντα χρόνια έμενε σε νοίκι στην οδό Ασκληπιού 3. όπου σήμερα στεγάζεται το ί­δρυμα Κ. Παλαμά. Στις 2 Ιου­λίου 1935 γράφει με πικρία στο φίλο του Γ. Κατσίμπαλη για τη μετακόμιση: "Αγαπητέ μου Κατσίμπαλη, βρίσκομαι ολομόναχος. Τα πράγματα μου και τα χαρτιά μου ταξιδεύουν με τη σειρά τους στο νέο σπίτι που δεν το ξέρω ακόμη". 

Ας ενδιαφερθούν οι αρμόδιοι για να το σώσουν από την κα­ταστροφή, διαφορετικά ας α­φαιρέσουν τη εντοιχισμένη πι­νακίδα που μιλάει για τον ποι­ητή, Γιατί είναι μία σημαντική μνήμη της ιστορίας μας, Κι όμως ο βάρδος της Ρωμιο­σύνης στις δύσκολες στιγμές δεν μας απογοητεύει; "Και μη έχοντας πιο κάτω άλ­λο σκαλί/στου Κακού τη σκά­λα/ για τ' ανέβασμα ξανά που σε καλεί/θα αισθανθείς να σου φτερώσουν, ώ χαρά!/ τα φτε­ρά/ τα φτερό τα πρωτινά σου τα μεγάλα!» 

Νίκος Ι. Κωστάρας

____________________

*αναδημοσίευση  από την εφημερίδα "Αρκαδικό Βήμα" αρ. φυλ. 247 -  Αύγουστος 2013

Παρουσίαση της ποιητικής συλλογής της Κατερίνας Βαλαωρίτη

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 

Η Ελληνοαμερικανική Ένωση παρουσιάζει τη Δευτέρα, 25 Φεβρουαρίου 2013 στις 20:00, στο Θέατρό της την ποιητική συλλογή «Χαμένος Θησαυρός» της ποιήτριας Κατερίνας Βαλαωρίτη που εκδόθηκε το 2012 από την Κοινωνία των (δε)κάτων. Τα ποιήματα της έκδοσης έχει μεταφράσει στα ελληνικά από τα αγγλικά η Νέλλη Μπουραντάνη. 

Η Κατερίνα Βαλαωρίτη γεννήθηκε το 1960 και είναι κόρη του συγγραφέα Νάνου Βαλαωρίτη και της Αμερικανίδας ζωγράφου Μαρί Ουίλσον. Η οικογένειά της έφυγε από την Ελλάδα το 1967 και εγκαταστάθηκε στο Όκλαντ της Καλιφόρνιας όπου έζησε μέχρι το 2004. Σπούδασε τέχνες και δημιουργική γραφή στα κολέγια Μέριτ στο Όκλαντ, Σαμπό στο Χέιγορτ, και στο Κολέγιο Τεχνών και Χειροτεχνίας στο Μπέρκλεϊ. Ζωγραφίζει κυρίως πορτραίτα και άγρια ζώα. Έχει εκδώσει στα αγγλικά τη συλλογή ποιημάτων The Eyes of the Panther. Έργα της έχουν εκτεθεί στις γκαλερί Αστρολάβος, Cats and Marbles, TINY Gallery και στο Πολιτιστικό Κέντρο Λευκάδας. Τα πορτραίτα της διασήμων Υπερρεαλιστών και ποιητών Νταντά εκτέθηκαν στο βιβλιοπωλείο City Lights στο Σαν Φρανσίσκο, κατά τη διάρκεια εκδήλωσης για τον Αλφρέντ Ζαρύ. Έχει δημοσιεύσει εικαστικά και ποιήματα στα περιοδικά Νέα Συντέλεια, Poetix, (δε)κατα, Δέλεαρ και Haight Ashbury Literary Journal.

Μαρί Ουίλσον, Κατερίνα Βαλαωρίτη και Νάνος Βαλαωρίτης
Ομιλητές:
Ελισάβετ Αρσενίου, Επίκουρη Καθηγήτρια, Τμήμα Ελληνικής Φιλολογίας, Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης
Βίκτωρ Ιβάνοβιτς, μεταφραστής, Αναπληρωτής Καθηγητής, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης
Νέλλη Μπουραντάνη, μεταφράστρια της έκδοσης
Λιάνα Σακελλίου, ποιήτρια, Καθηγήτρια, Τμήμα Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών

Ημερομηνία εκδήλωσης
Δευτέρα 25 Φεβρουαρίου 2013, 20:00
Διεύθυνση
Θέατρο Ελληνοαμερικανικής Ένωσης (2ος όροφος)
Μασσαλίας 22, Κολωνάκι
Eίσοδος ελεύθερη
Πληροφορίες
Ήρα Παπαδοπούλου (210 3680052),

email: ipapadopoulou@hau.gr
www.hau.gr/culture

Λογοτεχνικά Κείμενα....: Κική Δημουλά στη Herald Tribune: "Θα ζήσουμε χειρό...

Λογοτεχνικά Κείμενα....: Κική Δημουλά στη Herald Tribune: "Θα ζήσουμε χειρό...: PS: Πολύ πικρές, μα πολύ πικρές αλήθειες. Και οι άλλοι χαίρονται για τα επιτεύγματα τους και λόγω της εορτής των Θεοφανείων βγάζουν στο...

Εκείνοι που "κυβερνούν" θέλουν να μας διαλύσουν -εξαγορασμένοι από τα αφεντικά τους- αλλά εμείς δεν πρέπει να τους κάνουμε αυτήν την παραχώρηση...

Ας ξεπεράσουμε τον εαυτό μας τα φετινά Χριστούγεννα! Σε όλη την Ελλάδα! Όλοι μας! Αλλά επειδή ζω στο Ρέθυμνο θα αναφέρομαι στο Ρέθυμνο! Ας μην αφήσουμε λοιπόν κανέναν άνθρωπο στον τόπο μας είτε ημεδαπός είναι είναι, είτε αλλοδαπός, χωρίς φαγητό, στέγη, φάρμακα! Ας μην αφήσουμε κανέναν σε μοναξιά και σε ελλοχεύοντα δρόμο απόγνωσης! 

Ας ξεπεράσουμε τις αναστολές που μας καλλιέργησε χρόνια τώρα η νεοπλουτίζουσα εκπορνευμένη "κοινωνία" μας και ας συμπεριφερθούμε με ήθος, γενναιότητα, αισιοδοξία και λογική... Ας δημιουργήσουμε στο Ρέθυμνο (το ίδιο και σε κάθε κοινωνία τοπική και γενική!) συνθήκες αγώνα και αισιοδοξίας! 

Σας ενημερώνω ότι Ναι! 

Και εγώ προσωπικά -ο Δημήτρης Τζανακάκης- στα σισίτια της "Χριστιανικής Γωνιάς" στο Ρέθυμνο σιτίζομαι αυτές τις μέρες! Έτσι το φέρανε οι καιροί! 

Αυτό, δεν το θεωρώ ντροπή να το πω δημόσια! 

Ντροπή θα ήταν να πάω να κλέψω ένα έστω κομμάτι παξιμάδι! Ας υπερβούμε όλοι τις όποιες αναστολές είχαμε και ας καταστήσουμε γερά και δυνατά τα χέρια μας για να μπορούμε να αλληλοβοηθούμαι!... Στην οικογένεια μας! Στη γειτονιά! Στην πόλη που υπάρχουμε!
Εκείνοι που "κυβερνούν" θέλουν να μας διαλύσουν -εξαγορασμένοι από τα αφεντικά τους- αλλά εμείς δεν πρέπει να τους κάνουμε αυτήν την παραχώρηση... 

Πάνω από όλα υπάρχει η πατρίδα! Και πατρίδα αυτή την ώρα είναι ο άνθρωπος!
Πατριωτισμός είναι η ανθρωπιά...

_______________________

Δημήτρης Κ. Τζανακάκης

https://www.facebook.com/dtzanakakis

Εκδήλωση προς τιμή του John Anton (Γ. Αντωνόπουλος)

Καθηγητή Πανεπιστημίου Ν. Φλόριδας 
την Πέμπτη 29 Νοεμβρίου 2012 στις 7.00 μ.μ. στον Παρνασσό Πλατεία Καρύτση (αίθ. Παλαμάς)

 εφημερίδα "Αρκαδικό Βήμα" Οκτ. 2012 αρ. φ. 239 

~~~~~~

JOHN P. ANTON (AΝΤΩΝΌΠΟΥΛΟΣ)
 
Distinguished Professor of Greek Philosophy and Culture - Ph. D. Columbia University - Eπίτιμος Διδάκτωρ Φιλοσοφίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών 1992 - Επίτιμος Διδάκτωρ Παιδαγωγικής και Φιλοσοφίας, Πανεπιστήμιο Πατρών 2004 - Επίτιμος Διδάκτωρ Φιλοσοφίας, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων 2005 - Επίτιμος Διδάκτωρ Φιλοσοφίας, Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης 2008 - Αντεπιστέλων Μέλος της Ακαδημίας Αθηνών

______________________________________

δείτε περισσότερα στο: http://arkadika.blogspot.gr/

Βιβλιοπωλείο χαρίζει βιβλία!

Στόχος του πρωτότυπου αυτού βιβλιοπωλείου είναι να προωθήσει την ανάγνωση σε καιρούς κρίσης. Άνοιξε στη Μαδρίτη το πρώτο δωρεάν βιβλιοπωλείο της Ισπανίας, ίσως και ολόκληρης της Ευρώπης. Το concept είναι απλό. Τα βιβλία δεν πουλιούνται, χαρίζονται. Υπεύθυνη για το πρωτοφανές αυτό project είναι μια μικρή μαδριλένια ΜΚΟ επονομαζόμενη GRUPO2013. Στόχος του πρωτότυπου αυτού βιβλιοπωλείου είναι να προωθήσει την ανάγνωση σε καιρούς κρίσης.
Το βιβλιοπωλείο άνοιξε τις πόρτες του στο κοινό στις 14 Σεπτεμβρίου κι έγινε αμέσως γνωστό σε ολόκληρη την πόλη. Οι πελάτες μπορούν να πάρουν "όσα βιβλία χωράνε στις τσέπες τους", όπως αναφέρεται χιουμοριστικά στην ιστοσελίδα του βιβλιοπωλείου, καθώς φυσικά και να δωρίσουν εάν το επιθυμούν. Εκτός από τα βιβλία, το βιβλιοπωλείο διαθέτει και μια τεράστια γκάμα από DVD, που λειτουργούν δανειστικά.

Η ιδέα προήλθε από ένα βιβλιοπωλείο στη Βαλτιμόρη των Ηνωμένων Πολιτειών, το οποίο λειτουργεί με τον ίδιο τρόπο από το 1999 έχοντας μια γκάμα από 200,000 βιβλία όλων των ειδών.

Η Librería Libros Libres στεγάζεται στο κέντρο της Μαδρίτης, στην περιοχή Alonso Martínez σε έναν καλαίσθητο χώρο, ειδικά διαμορφωμένο για διάβασμα, χαλάρωση, καφέ... Οι περαστικοί ξαφνιάζονται όταν βλέπουν τα ιπτάμενα βιβλία που κοσμούν τα παράθυρα του, ξαφνιάζονται όμως περισσότερο όταν μπαίνουν να αγοράσουν βιβλία και στο ταμείο δε τους ζητούν ούτε ένα ευρώ.

Η ιδέα της ΜΚΟ είναι πως όσοι θέλουν να βοηθήσουν το project μπορούν να γίνουν συνδρομητές πληρώνοντας 12 ευρώ το χρόνο, χωρίς όμως να απολαμβάνουν κανένα απολύτως πλεονέκτημα. Ο στόχος είναι μέχρι το τέλος του έτους να έχουν συμπληρωθεί 365 συνδρομητές, γεγονός που σημαίνει πως το βιβλιοπωλείο μπορεί να επιβιώσει μία ακόμη χρονιά.

__________

LiFo

ΑΡΚΑΔΙΚΕΣ ΕΦΗΜΕΡΙΔΕΣ online: ΚΥΚΛΟΦΟΡΗΣΕ Η ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ «ΤΑ ΝΕΑ ΤΩΝ ΒΛΑΧΕΡΝΑΙΩΝ»

ΑΡΚΑΔΙΚΕΣ ΕΦΗΜΕΡΙΔΕΣ online: ΚΥΚΛΟΦΟΡΗΣΕ Η ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ «ΤΑ ΝΕΑ ΤΩΝ ΒΛΑΧΕΡΝΑΙΩΝ»: Κυκλοφόρησαν τα δύο φύλλα της εφημερίδας του Συλλόγου των Απανταχού Βλαχερναίων, «ΤΑ ΝΕΑ ΤΩΝ ΒΛΑΧΕΡΝΑΙΩΝ». Το πρώτο αφορά περίοδο από Απρίλ...